علل به وجود آمدن مشکلات ارتودنسی

مشکلات ارتودنسی مشکلات تکاملی هستند. در بیشتر موارد مال اکلوژن و ناهنجاری در اثر تغییراتی در پدیده تکامل اتفاق می افتد گاهی یک عامل مشخص در ایجاد ناهنجاری دخالت دارد مانند کمبود رشد فک پایین در اثر شکستن فک پایین( مفصل گیجگاهی فکی و عدم ترمیم مناسب) ولی در اکثر مواقع این مشکلات در اثر عوامل متعددی که با یکدیگر جمع می شوند اتفاق می افتد و غیر ممکن است که بتوان دلیل مشخصی برای آن پیدا نمود. در کل ناهنجاری ها ۵% آنها به دلایل مشخص اتفاق میافتند و مابقی آنها در اثر ترکیبی از عوامل ارثی و محیطی اتفاق می افتند. تنفس دهانی، عملکرد زبان، رژیم غذایی نرم، وضعیت خواب هیچکدام به عنوان تنها عامل یا عامل موثر در پیدایش مشکلات فکی مطرح نمی باشد. در مواردی ،حفظ دندان شیری یا حفظ فضای دندانهای شیری از دست رفته در پیشگیری از بروز مشکلات ارتودنسی در سنین دندانهای دائمی می تواند موثر باشد.
آنچه والدین باید به آن دقت زیادی داشته باشند این است که بعد از ضربه‌هایی که به‌صورت و دندان‌های کودک وارد می‌شود و با شکستن دندان شیری همراه است باید بیمار تحت ویزیت متخصص ارتودنسی قرار بگیرند. اگر متخصص ارتودنسی تشخیص داد که انحراف در صورت کودک ایجاد شده می‌تواند با دستگاه‌های ساده ارتودنسی از این انحراف جلوگیری کند و از این‌که در آینده صورتش کج شود و مجبور به جراحی و درمان‌های پیچیده شود، پیشگیری کند.  گاهی به دلایلی که هنوز کامل شناخته نشده است ، رشد فک پایین در یک سمت بیش از سمت دیگر می شود. نتیجه این امر بروز انحراف در فک پایین است. گاهی برخی دندانهای دائمی در فک بیمار غایب هستند و به این ترتیب سیستم دندانی دچار مشکلاتی در نظم و ترتیب دندانها می شود.
گاهی وجود دندان اضافه باعث می شود که تعداد دندانها بیشتر از تعداد نرمال باشند و بدین ترتیب باعث انحراف دندانها می شود. شایعترین دندان اضافه یک دندان پیش در خط وسط فک بالا می باشد .
گاهی بزرگ یا کوچک بودن یک یا تعدادی از دندان ها سبب نامرتبی سیستم دندانی می شود .
از دست رفتن زودهنگام دندانهای شیری از عوامل دیگر ایجاد ناهنجاری است .یکی از مهمترین وظایف دندانهای شیری حفظ فضای موجود در فک ها تا موعد مناسب برای رویش دندانهای دائمی است. اگر یک دندان شیری زودتر از موعد بیفتد ،دندانهای مجاور به طرف فضای خالی شده حرکت خواهند کرد و در نهایت دندان دائمی زیرین یا نمی تواند رویش یابد(نهفته می ماند) و یا خارج از نظم و ترتیب خواهد رویید. مهمترین راه پیشگیری از این مشکلات حفظ بهداشت دهان و دندان از همان کودکی است تا اینکه دندان شیری دچار پوسیدگی نشود. در صورتی که دندان شیری زودتر از موعد از دست برود برای بیمار بایستی فضا نگه دارنده یا Space Maintainer ساخت . برخی از کودکان به جای بینی از دهان تنفس می کنند. تنفس دهانی ممکن است به علت انسداد نسبی یا کامل مسیر تنفس از بینی یا به دلایلی از جمله سینوزیت ، آلرژی یا بزرگ بودن لوزه ها ، پولیپ بینی و غیره صورت گیرد . در این صورت علاوه بر ارتودنسی بیمار نیاز دارد که توسط متخصص گوش و حلق و بینی معاینه شود تا تنفس دهانی بیمار اصلاح شود . در تمام این موارد می‌توان با درمان به موقع از برخی مشکلات حاد و جراحی‌های فک جلوگیری کرد.